Διδάσκουσα: Περσεφόνη Ζέρη

 

Στο επίκεντρο του μαθήματος βρίσκεται η πραγμάτευση των αμερικανικών εκλογών του 2016, η διακυβέρνηση από τον Πρόεδρο Τραμπ και η σχέση Προέδρου, Μέσων Επικοινωνίας και Αμερικανικού κοινού. Ο ρόλος των Νέων Μέσων στις εθνικές εκλογές της Γαλλίας και της Γερμανίας το 2017 θα αποτελέσουν αντικείμενο πραγμάτευσης. Θα εξετασθεί ο ρόλος των συναισθημάτων στην πολιτική δράση και την οργάνωση της πολιτικής εξουσίας, αλλά και ο εγγενής χαρακτήρας των συναισθημάτων στη σύγχρονη πολιτική διαδικασία.  Στη σημερινή εποχή που ο λαϊκισμός συνιστά βασικό στοιχείο της πολιτικής θα ασχοληθούμε με την ανάλυση του λαϊκιστικού φαινομένου και την θυμική παράμετρο του λαϊκισμού. Επίσης βασικά ερευνητικά αντικείμενα  θα αποτελέσουν τα νέα καθεστώτα του ψεύδους στην κοινωνία των Μέσων, η δημοσιογραφία, η ειδησεογραφία, τα fake news, αλήθεια και ψέμματα στην πολιτική, ο ρόλος των δημοσκοπήσεων. 

 

Ενδεικτική βιβλιογραφία

 

  • Κείμενα για τις αμερικανικές εκλογές. Διαπανεπιστημιακές έρευνες.
  • Εva Illouz, Emotions in Politics, 2015
  • J-W. Müller, Τι είναι λαϊκισμός; Πόλις 2017
  • Συλλογικός τόμος: Οι περιπέτειες του λαϊκισμού,  2017
  • Hannah Arendt: "Αλήθεια και Πολιτική", στο: Ελευθερία, Αλήθεια και Πολιτική, Αθήνα 2012, σελ. 55 – 115
Διδάσκουσα: Μαρία Κακαβούλια

 

Η αφήγηση ως γνωστική διεργασία υπερβαίνει τα όρια του μέσου (Bruner), αν και για πολλούς μελετητές οι ιδιότητες και οι ιδιαιτερότητες του μέσου/διαύλου καθορίζουν την παραγωγή και την πρόσληψη των αφηγήσεων. Σε αυτό το πλαίσιο, το μάθημα ασχολείται με είδη και πρακτικές της αφήγησης, όπως αυτά/ -ές συναντώνται σε ποικιλία μέσων, αλλά και διασταυρώνονται στο διαμεσικό πεδίο. Θα γίνει ενδεικτική αναφορά σε είδη αφήγησης από τα παλαιότερα μέχρι τα διαδραστικά πολυτροπικά ψηφιακά μέσα· από το παραμύθι, το μυθιστόρημα σε κόμικ, ή την μυθοπλασία στη διαφήμιση, μέχρι την κυβερνομυθοπλασία, τις πολυμεσικές αφηγήσεις, τις μικροαφηγήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στα διαδικτυακά φόρουμ ή ακόμη και την ψηφιακή μικρομυθοπλασία.

Οι επιμέρους ενότητες με θέματα όπως "αφήγηση και υποκειμενικότητα", "μυθοπλασία vs. μη μυθοπλασία", "αφηγηματικός χώρος'", "διαδραστικότητα vs. γραμμικότητα", "αναπαράσταση vs. επιτέλεση" ξαναθέτουν δύο ερωτήματα:

α) αν, τελικά, τα ψηφιακά περιβάλλοντα και οι αναδυόμενοι δυνητικοί κόσμοι παράγουν πράγματι νέες αφηγήσεις και περιεχόμενα, και

β) πώς και κατά πόσον, τελικά, η διαδραστικότητα της ψηφιακής τεχνολογίας συμφιλιώνεται με την συστατική γραμμικότητα της αφήγησης .

Ενδεικτική Βιβλιογραφία
- Bruner, Jerome. Πράξεις Νοήματος. Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 1997
- Fludernik, Monika & Jan Alber (Ed..) Postclassical Narratology: Approaches and Analyses. Columbus, OH: Ohio State Univ. Press, 2010.
- Jenkins, Henry. Convergence Culture. Where Old and New Media Collide, NYU Press, 2008.
- Page, Ruth. Stories and Social Media: Identities and Interaction. New York: Routledge, 2012.
- Ryan, Marie- Laure. Narrative across Media: the languages of storytelling. Lincoln, NB. University of Nebraska Press, 2004
- Ryan, Marie- Laure. Narrative as Virtual Reality: Immersion and Interactivity in Literature and Electronic Media, Baltimore, John Hopkins Univeristy Press, 2001

Διδάσκουσα: Ελισάβετ Χαϊντενράιχ

 

Η σύγχρονη τηλεπικοινωνία δεν νοείται χωρίς τις τεχνολογικές βάσεις της οι οποίες θεμελιώθηκαν το 19ο και την αρχή του 20ου αιώνα, και μάλιστα πάντα σε μορφή δικτύων. Τα ιστορικά βασικότερα τεχνικά δίκτυα της σύγχρονης τηλεπικοινωνίας είναι εκείνα του ηλεκτρικού ρεύματος, της ασύρματης επικοινωνίας, της τηλεφωνίας και της ραδιοφωνίας. Μαζί με τα νέα τεχνικά δίκτυα της μεταφοράς (σιδηρόδρομος, αυτοκινητόδρομος, αεροπορία) τα οποία αναπτύχθηκαν επίσης το 19ο και την αρχή του 20ου αιώνα, δεν κατέστη μόνο δυνατή η άνευ προηγούμενο στην ιστορία της ανθρωπότητας νέα ταχύτητα της μεταφοράς μηνυμάτων, ανθρώπων και εμπορευμάτων, αλλά γεννήθηκε και μια καθημερινή κουλτούρα στο πλαίσιο του σύγχρονου επιστημονικού – τεχνολογικού πολιτισμού.

Όλα τα νέα τεχνικά δίκτυα της επικοινωνίας και της μεταφοράς και τα νέα βιώματα τα οποία προκάλεσαν και πρόσφεραν σε όλο και περισσότερους ανθρώπους, άλλαξαν στη διάρκεια του 20ου αιώνα τα δεδομένα και την αντίληψη του χώρου και του χρόνου και προστέθηκαν στον παραδοσιακό χώρο-χρόνο μια ποικιλία νέων ταχυτήτων και εμπειριών. Το κοινό χαρακτηριστικό στοιχείο του νέου τεχνικού χώρου-χρόνου είναι η εκείνο της ροής μηνυμάτων, ανθρώπων, εικόνων, φυσικών πόρων, ήχων, πραγμάτων κτλ., με άλλα λόγια το στοιχείο της ρευστοποίησης. Οι νέοι τεχνικοί χώροι ροής της επικοινωνίας και της μεταφοράς ρευστοποιούν μέχρι σήμερα όλο και περισσότερο την επικοινωνία, τις κοινωνικές σχέσεις, την αντίληψη, τα καθημερινά δεδομένα.

Το μάθημα έχει δύο σκέλη:
1.θα παρακολουθήσει την τεχνολογική και πολιτισμική εξέλιξη της σύγχρονης τηλεπικοινωνίας στο πλαίσιο της εξέλιξης των σύγχρονων τεχνικών δικτύων / τεχνικών χώρων ροής.
2.θα αποσκοπεί στην εκμάθηση και πρακτική άσκηση ποιοτικών μεθόδων έρευνας όσον αφορά την καθημερινή χρήση των σύγχρονων τεχνικών μέσων επικοινωνίας.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία
- Castells, M. (2010): The Rise of the Network Society. The Information Age: Economy, Society, and Culture. Vol. I, 2nd ed., Blackwell Edition (Prologue, Chapter 1, 5, 6)
- Calabrese, A.: The Information Age according to Manuel Castells. A review essay. Στο: http://spot.colorado.edu/~calabres/Castells%20Review.pdf
- Cardwell, D. (2000): Ιστορία της τεχνολογίας. Μεταίχμιο, Αθήνα.(Σελίδες 133-155, 158-170, 178-182, 184-200, 257-264, 286-291, 334-338, 347-374, 377-407, 418-427, 487-505, 508-519)
- Heidenreich, E. (2010): Από την προοπτική στο κινούμενο χώρο. Οι μεταβολές της κοινωνίας, του χώρου και της αντίληψής του ως πλαίσιο ανάπτυξης της μοντέρνας τέχνης. Στο: Σ. Χτούρης/Γ. Ζιώγας (επιμ.), Οι δεσποινίδες της Αβινιόν εκατό χρόνια μετά. Το πολιτισμικό πλαίσιο του μοντέρνου: Σχολές και δίκτυα. Παπαζήση, Αθήνα, σ. 65-78.
- Heidenreich, E. (2009): Χωρίς όρια: Τα δίκτυα ενέργειας. Το παράδειγμα της Ενεργειακής Κοινότητας της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Στο: Σ. Χτούρης/ Π. Γρηγορίου (επιμ.), Μικρά, μεσαία κράτη και κοινωνία στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Πρακτικά Συνεδρίου. Παπαζήση, Αθήνα, σ. 211-223.
- Χαϊντενράιχ, E.: Τεχνικοί χώροι ροής. Η πιο οικεία και ταυτόχρονα άγνωστη διαμεσολάβηση μεταξύ φύσης και κοινωνίας. Στο: www.nomosphysis.org.gr.
- Hughes, Th. P. (1983): Networks of Power, Electrification in Western Society, 1880-1930. The Johns Hopkins University Press, Baltimore.
- Latour, B. (2000): Ουδέποτε υπήρξαμε μοντέρνοι. Σύναλμα, Αθήνα
- Lévy, P. (1999): Δυνητική πραγματικότητα. Η φιλοσοφία του πολιτισμού και του κυβερνοχώρου. Αθήνα, Κριτική.

Διδάσκων: Χάρης Ράπτης

 

Η μελέτη της σχέσης ψυχολογίας και μέσων αποτελεί το αντικείμενο του νεοσύστατου εκείνου θεματοκεντρικού κλάδου της ψυχολογίας (ήδη ενταγμένου στα προγράμματα σπουδών κυρίως των αμερικανικών και βρετανικών τμημάτων επικοινωνίας) που ακούει στο όνομα «ψυχολογία των μέσων» (media psychology), και ο οποίος, ενσωματώνοντας θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές από ευρύτερους κλάδους (π.χ. γνωσιακή, κοινωνική και αναπτυξιακή ψυχολογία), αλλά και πορίσματα προερχόμενα από την επιστήμη της επικοινωνίας και τις μιντιακές σπουδές, εξετάζει τις επιδράσεις των μέσων στο επίπεδο της ανθρώπινης συμπεριφοράς, ατομικής και συλλογικής. Ωστόσο, για να κατανοήσουμε πληρέστερα και σε μεγαλύτερο βάθος τη διασύνδεση του ψυχικού, εν γένει, με το μιντιακό, θα χρειαστεί επιπλέον να συμπληρώσουμε την ψυχολογική προσέγγιση με πιο ψυχαναλυτικές προσεγγίσεις, που εκκινούν από έναν διασταλτικό ορισμό των μέσων ως ασυνείδητων διαπλαστικών δομών τόσο της υποκειμενικότητας όσο και του κοινωνικού δεσμού. Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι, όποτε κι αν αναλύουμε συσκευές, τεχνολογίες ή τάξεις συμβόλων ως προς τη μιντιακή τους διάσταση, ερχόμαστε συγχρόνως αντιμέτωποι με την ιστορική κατάσταση και εμβέλεια ενός εσαεί διαφεύγοντος «μιντιακού ασυνειδήτου». Το «μιντιακό ασυνείδητο», δηλαδή ο λανθάνων χαρακτήρας των ίδιων των μιντιακών δομών, συνιστά τον τόπο συνάντησης του ψυχικού με το μιντιακό, τον οποίο θα εξερευνήσουμε και θα χαρτογραφήσουμε με τη βοήθεια, αφ’ ενός, της ψυχανάλυσης, φροϋδικής και λακανικής, και, αφ’ ετέρου, μεταλακανικών και μεταδομιστικών θεωριών των μέσων (π.χ. Kittler).

Ενδεικτική Βιβλιογραφία
- Giles, D., Media Psychology, Νέα Υόρκη, Routledge, 2009.
- Καββαθάς, Δ. και Χ. Ράπτης (επιμ.), «Ψυχανάλυση και θεωρίες των μέσων», στο περ. αληthεια, τχ. 4-5, άνοιξη 2010, σσ. 13-253.
- Kittler, F., Γραμμόφωνο, κινηματογράφος, γραφομηχανή, μτφρ. Τ. Σιετή, επιμ. Δ. Καββαθάς, Αθήνα, νήσος, 2005.
- Sundar, S. Sh. (επιμ.), The Handbook of the Psychology of Communication Technology, Wiley Blackwell, 2015.

Διδάσκων: Γιώργος-Μιχαήλ Κλήμης

 

Σκοπός του μαθήματος αυτού είναι να δώσει στους φοιτητές την ικανότητα να κατανοήσουν τις έννοιες της διοίκησης και του μαρκετινγκ με εστίαση στους οργανισμούς και επιχειρήσεις στον τομέα των media. Έμφαση δίνεται στις σύγχρονες προσεγγίσεις των θεμάτων της διοίκησης και μάρκετινγκ καθώς και στην ανάπτυξη προσωπικών και διαπροσωπικών ικανοτήτων διοίκησης και ηγεσίας. Ταυτόχρονα θα επιχειρηθεί μία ολιστική κατανόηση των οργανισμών/ επιχειρήσεων και του μακρο-μίκρο περιβάλλοντος στο οποίο αυτοί λειτουργούν.

Οι διαλέξεις επικεντρώνονται στις ιδιαιτερότητες των οργανισμών στα media όπως αναδεικνύονται μέσα από μελέτες περιπτώσεων και την διεθνή βιβλιογραφία - αρθρογραφία.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

  •  Daft, R. (2015) Management 12th Revised edition, Boston, MA: Cengage Learning, Inc
  • Hollifield, C. A., Wicks, J. L., Sylvie, G., & Lowrey, W. (2016, pending). Media management: a casebook approach (Fifth edition), New York: Routledge
  •  Küng, L. (2008). Strategic management in the media: from theory to practice. London ; Thousand Oaks, Calif: SAGE.
  • Schermerhorn, J.R (2012) Εισαγωγή στο Management. Αθήνα: Εκδόσεις Π. Χ. Πασχαλίδης
  • Kotler, P. & Κ. Keller (2006) Μάρκετινγκ Μάνατζμεντ, 12ηΑμερικανική Έκδοση. Αθήνα: Εκδόσεις Κλειδάριθμος
  • Τσουρβάκας, Γ. (2012) Μάνατζμεντ Επικοινωνιακών και Πολιτιστικών Οργανισμών. Πλαίσιο, Εργαλεία, Στρατηγικές. Θεσσαλονίκη: University Studio Press
Διδάσκουσα: Μάρθα Μιχαηλίδου

 

Το μάθημα προσφέρει μια επισκόπηση των κύριων θεωρητικών, μεθοδολογικών και ερευνητικών τάσεων στο γνωστικό αντικείμενο της κοινωνιολογίας του πολιτισμού, από την ανάδυση της κουλτούρας ως διακριτής έννοιας στο πλαίσιο της ερμηνευτικής κοινωνιολογίας μέχρι την ανάπτυξη της σύγχρονης κοινωνιολογίας του πολιτισμού.


Η μελέτη της κουλτούρας και του πολιτισμού έχει αποτελέσει κεντρικό αντικείμενο των σύγχρονων κοινωνικών επιστημών, και ιδίως της λεγόμενης ερμηνευτικής σχολής της κοινωνιολογίας. Βασισμένη σε αυτές τις εννοιολογικές και ιστορικές καταβολές, η σύγχρονη κοινωνιολογία του πολιτισμού επικεντρώνεται στην εξέταση της κουλτούρας και του πολιτισμού ως χώρων κοινωνικής διαφοροποίησης, ιδιαίτερα μάλιστα μετά τη λεγόμενη πληροφοριακή επανάσταση από το τέλος του 20ου αιώνα και μετά και τη σύγχρονη άνθηση των πολιτιστικών ή δημιουργικών βιομηχανιών.


Το μάθημα δομείται πάνω σε δύο βασικούς αναλυτικούς άξονες: αφενός τον άξονα της διερεύνησης σύγχρονων πρακτικών παραγωγής της κουλτούρας και αφετέρου τον άξονα της διερεύνησης της σχέσης του πολιτισμού με άλλους παράγοντες κοινωνικής διαφοροποίησης.

Ενδεικτική βιβλιογραφία
- Bennett, T. & Frow, J. (2008). The Sage handbook of cultural analysis. London: Sage.
- Bennett, T. (2008). Culture, class, distinction. London: Routledge.
- Binder, A. J. (2008). Cultural sociology and its diversity. Thousand Oaks, Calif ; London: Sage.
- Bourdieu, P. (2002). Η Διάκριση: κοινωνική κριτική της καλαισθητικής κρίσης. Μτφ. Κ. Καψαμπέλη. Αθήνα: Πατάκης
- Crane, D. (1994). The sociology of culture: emerging theoretical perspectives. Oxford: Blackwell Publishers.
- Du Gay, P. (επιμ.) (1997). Production of Culture/Cultures of Production. London: Sage.
- Friedland, R. & Mohr, J. (2004). Matters of culture: cultural sociology in practice. Cambridge: Cambridge University Press.
- Jacobs, Mark and Nancy Weiss Hanrahan, eds. (2005). The Blackwell Companion to the Sociology of Culture. Malden, Mass: Blackwell.
- McRobbie, A. (1999). In the culture society: art, fashion, and popular music. London: Routledge.
- Peterson, R. A. (1976). "The Production of Culture." American Behavioral Scientist 19(6): 669-684.
- Pratt, A. C. (2004). "The Cultural Economy: A Call for Spatialized 'Production of Culture' Perspectives." International Journal of Cultural Studies 7(1): 117-128.
- Scott, A. J. (2000). The cultural economy of cities: essays on the geography of image-producing industries. London: Sage.